Σημαντικές διευκρινίσεις για την αναγνώριση πλασματικών χρόνων ασφάλισης έδωσε ο e-ΕΦΚΑ, ανοίγοντας τον δρόμο για επανεξέταση υποθέσεων που στο παρελθόν είχαν απορριφθεί λόγω μη συμπλήρωσης 3.600 ημερών ασφάλισης.
Η βασική αλλαγή είναι ότι η προϋπόθεση των 3.600 ημερών ασφάλισης δεν ισχύει σε όλες τις περιπτώσεις. Αντίθετα, εξαρτάται από το συνταξιοδοτικό καθεστώς στο οποίο υπάγεται κάθε ασφαλισμένος και από τις προϋποθέσεις με τις οποίες θεμελιώνει δικαίωμα σύνταξης.
Πότε απαιτούνται οι 3.600 ημέρες
Σε ορισμένες κατηγορίες ασφαλισμένων, ιδίως όταν η συνταξιοδότηση βασίζεται σε νεότερες προϋποθέσεις που τέθηκαν σε ισχύ από το 2011 και μετά, η συμπλήρωση τουλάχιστον 3.600 ημερών πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης εξακολουθεί να αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την αξιοποίηση συγκεκριμένων πλασματικών χρόνων.
Στις περιπτώσεις αυτές, επομένως, η νέα οδηγία δεν καταργεί τον περιορισμό.
Πότε δεν απαιτούνται οι 3.600 ημέρες
Διαφορετική είναι η περίπτωση ασφαλισμένων που θεμελιώνουν δικαίωμα σύνταξης με παλαιότερες προϋποθέσεις ή με διατάξεις που δεν επηρεάστηκαν από τις αλλαγές του 2010 και του 2011.
Για αυτές τις κατηγορίες, ο e-ΕΦΚΑ διευκρινίζει ότι δεν μπορεί να τίθεται γενικά ως προϋπόθεση η συμπλήρωση 3.600 ημερών ασφάλισης για την αναγνώριση πλασματικού χρόνου.
Αυτό αφορά, μεταξύ άλλων και ανάλογα πάντοτε με την κάθε περίπτωση, ασφαλισμένους που συνταξιοδοτούνται με 4.500 ημέρες ασφάλισης, καθώς και ορισμένες ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων.
Χρειάζεται πάντως προσοχή, καθώς η νέα οδηγία δεν σημαίνει ότι κάθε ασφαλισμένος με λιγότερες από 3.600 ημέρες μπορεί να αναγνωρίσει χωρίς περιορισμούς οποιονδήποτε πλασματικό χρόνο. Το είδος του χρόνου που ζητείται να αναγνωριστεί και το συνταξιοδοτικό καθεστώς του ασφαλισμένου εξακολουθούν να παίζουν καθοριστικό ρόλο.
Τι γίνεται με τις αιτήσεις που είχαν ήδη απορριφθεί
Το σημαντικότερο σημείο των νέων οδηγιών αφορά ασφαλισμένους των οποίων οι αιτήσεις είχαν απορριφθεί στο παρελθόν επειδή δεν συμπλήρωναν τις 3.600 ημέρες ασφάλισης.
Ο e-ΕΦΚΑ προβλέπει τη δυνατότητα επανεξέτασης αυτών των υποθέσεων, είτε από την ίδια την υπηρεσία είτε ύστερα από αίτημα του ενδιαφερόμενου.
Εφόσον διαπιστωθεί ότι η παλαιότερη απόρριψη στηρίχθηκε σε λανθασμένη εφαρμογή της προϋπόθεσης των 3.600 ημερών, η προηγούμενη απόφαση μπορεί να ανακληθεί και να εκδοθεί νέα.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι η νέα απόφαση μπορεί να έχει αναδρομικά αποτελέσματα, με αφετηρία την αρχική αίτηση του ασφαλισμένου.
Αυτό σημαίνει ότι, ανάλογα με την περίπτωση, η επανεξέταση μπορεί να οδηγήσει όχι μόνο στην αναγνώριση του δικαιώματος συνταξιοδότησης αλλά και στην καταβολή σημαντικών αναδρομικών ποσών.
Τι πρέπει να κάνουν οι ασφαλισμένοι
Όσοι είχαν στο παρελθόν απορριπτική απόφαση για αναγνώριση πλασματικού χρόνου ή για συνταξιοδότηση λόγω μη συμπλήρωσης 3.600 ημερών ασφάλισης, είναι σκόπιμο να επανεξετάσουν τον φάκελό τους.
Ιδιαίτερη σημασία έχει να ελεγχθούν:
- η ημερομηνία πρώτης ασφάλισης,
- η κατηγορία του ασφαλισμένου,
- οι προϋποθέσεις με τις οποίες θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα,
- το είδος του πλασματικού χρόνου που είχε ζητηθεί να αναγνωριστεί,
- καθώς και ο ακριβής λόγος για τον οποίο είχε εκδοθεί η απορριπτική απόφαση.
Οι νέες οδηγίες του e-ΕΦΚΑ δεν θεσπίζουν ένα γενικό και απεριόριστο δικαίωμα αναγνώρισης πλασματικών ετών. Διορθώνουν, όμως, μία εσφαλμένη πρακτική που είχε οδηγήσει σε απορρίψεις ασφαλισμένων και δημιουργούν πλέον τη δυνατότητα επανεξέτασης αρκετών παλαιών υποθέσεων.
Για ορισμένους ασφαλισμένους, η επανεξέταση αυτή μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος και την καταβολή αναδρομικών ποσών.